ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΟ ΤΟΥ ΠΛΟΥΤΑΡΧΟΥ '"ΑΛΚΙΒΙΑΔΗΣ"

<36.4> ἐπεὶ δ᾽ οἱ περὶ Τυδέα καὶ Μένανδρον καὶ Ἀδείμαντον στρατηγοί, πάσας ὁμοῦ τὰς ὑπαρχούσας τότε ναῦς τοῖς Ἀθηναίοις ἔχοντες ἐν Αἰγὸς ποταμοῖς, εἰώθεσαν ἐπιπλεῖν τῷ Λυσάνδρῳ ναυλοχοῦντι περὶ Λάμψακον ἅμ᾽ ἡμέρᾳ προκαλούμενοι καὶ πάλιν ἀναστρέφειν ὀπίσω καὶ διημερεύειν ἀτάκτως καὶ ἀμελῶς, ἅτε δὴ καταφρονοῦντες, <36.5> ἐγγὺς ὢν ὁ Ἀλκιβιάδης οὐ περιεῖδεν οὐδ᾽ ἠμέλησεν, ἀλλ᾽ ἵππῳ προσελάσας ἐδίδασκε τοὺς στρατηγοὺς ὅτι κακῶς ὁρμοῦσιν ἐν χωρίοις ἀλιμένοις καὶ πόλιν οὐκ ἔχουσιν, ἀλλὰ πόρρωθεν ἐκ Σηστοῦ τὰ ἐπιτήδεια λαμβάνοντες, καὶ περιορῶντες τὸ ναυτικόν, ὅταν ἐπὶ τῆς γῆς γένηται, πλανώμενον ὅποι τις θέλοι καὶ διασπειρόμενον, ἀντεφορμοῦντος αὐτοῖς στόλου πρὸς ἐπίταγμα μοναρχικὸν εἰθισμένου σιωπῇ πάντα ποιεῖν.

Create a Copy

Η ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΤΟΥ ΜΙΚΡΟΥ ΣΠΑΡΤΙΑΤΗ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΘΗΝΑΙΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΒΡΕΤΑΝΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟΥ

«Στη Σπάρτη του 5ου π.Χ. αιώνα, φαίνεται ότι οι άνθρωποι πίστευαν ότι η πόλη τους ήταν πάντα μια αυστηρή, στρατιωτική πόλη. Ωστόσο, σήμερα γνωρίζουμε από τα αρχαιολογικά στοιχεία ότι, στους αιώνες πριν από το 500 π.Χ., η Σπάρτη ήταν αρκετά διαφορετική. Όπως και άλλες ελληνικές πόλεις, η Σπάρτη εμπορευόταν ευρέως για να πάρει είδη πολυτελείας και ήταν η πατρίδα δημιουργών (ποιητών) και τεχνιτών που παρήγαγαν όμορφα αντικείμενα. Επομένως, γιατί είχε η Σπάρτη γίνει τόσο αυστηρή από τον 5ο αιώνα; Έχουμε γράψει μια ιστορία που προσπαθεί να δείξει μια πιθανή αιτία για αυτή την αλλαγή.:

Βλέποντας τον γιό του να κοιμάται, ο Διηνέκης σκεφτόταν τα γενέθλιά του που πλησίαζαν: σε λιγότερο από μια εβδομάδα ο γιός του θα γινόταν επτά. Ήταν μια εξαιρετικά σημαντική περίσταση, καθώς ο γιός του θα άφηνε το πατρικό του σπίτι για να συναντήσει τα άλλα αγόρια της Σπάρτης, στο κρατικό εκπαιδευτικό σύστημα που ονομαζόταν «αγωγή». Εκεί θα κοιμόταν σε στρατώνες και θα έπαιρνε μέρος σε σωματικές ασκήσεις που θα τον έκαναν καλό στρατιώτη.

Είχε μιλήσει στο γιό του για την σπαρτιατική εκπαίδευση και εκείνος είχε ενθουσιαστεί με την προοπτική των πολλών αθλητικών δραστηριοτήτων, του τραγουδιού και του χορού. Ωστόσο, του ήταν δύσκολο να καταλάβει πόσο σημαντική αλλά και σκληρή ήταν αυτή η κατάρτιση.

Ο Διηνέκης θυμόταν να ακούει τον παππού του να μιλάει για μια διαφορετική Σπάρτη, πολύ πριν την απειλή της Περσίας, πολύ πριν η Σπάρτη γίνει μια στρατιωτική πόλη, που απαγόρευε στους πολίτες της να γίνουν τεχνίτες.

«Η Σπάρτη δεν ήταν πάντα μόνο για τους στρατιώτες και τον πόλεμο» έλεγε ο παππούς του Διηνέκη στο αγόρι στο πλευρό του. «Από τα παλιά χρόνια, η Σπάρτη είχε τον δικό της πληθυσμό σκλάβων, που ονομάζονταν Είλωτες. Αυτοί οι άνθρωποι, καλλιεργούσαν τη γη και παρείχαν ένα μέρος από τα τρόφιμα που παρήγαγαν, στους Σπαρτιάτες κυρίους τους. Καθώς η Σπάρτη αναπτυσσόταν, χρειαζόταν περισσότερη γη. Η γη της Μεσσηνίας, πίσω από τα βουνά, ήταν ένα πολύ έφορο μέρος και η Σπάρτη ήταν αποφασισμένη να την κατακτήσει και να υποτάξει τους κατοίκους της στη σκλαβιά της γης. Ενώ η Σπάρτη πλούτιζε, εμπορευόμενη αγαθά πολυτελείας, χρυσό, ασήμι, φίλντισι και άλλα υλικά, οι Είλωτες κόπιαζαν στα χωράφια και η δυσαρέσκειά τους μεγάλωνε. Τελικά ξεσηκώθηκαν και πάλεψαν ενάντια στους Σπαρτιάτες αφέντες τους και η διαμάχη συνεχίστηκε για πολλά χρόνια. Αλλά τελικά η Σπάρτη κέρδισε τη νίκη και έγινε ακόμη πιο ισχυρή και ακόμη πιο πλούσια.» Ο παππούς του Διηνέκη είχε χαμογελάσει σε αυτό το σημείο της ιστορίας του. «Η Σπάρτη παρήγαγε όμορφα πράγματα, καθώς ο πλούτος της αυξανόταν: γλυπτά από ελεφαντόδοντο που ήταν περιζήτητα σε όλη την Ελληνική γη, χάλκινα είδη, κεραμικά που εξάγονταν στην Ιταλία και ποίηση. Αλλά η κυριαρχία μας στους Είλωτες είχε άλλες συνέπειες.» Ο Διηνέκης κοίταξε τον παππού του, που έμενε σιωπηλός. Ο παππούς του φαινόταν να οργανώνει την σκέψη του πριν συνεχίσει. «Η Σπάρτη είχε καταπιέσει τους Είλωτες, αλλά δεν μπορούσαμε να ξεχάσουμε ότι πάντα θα απειλούσαν τον τρόπο ζωής μας. Εμείς έπρεπε πάντα να είμαστε έτοιμοι για πόλεμο, άλλωστε πάντα οι Είλωτες θα ήταν περισσότεροι από τους Σπαρτιάτες. Τα αγόρια μας εκπαιδεύονταν έτσι ώστε να δίνεται έμφαση στη σωματική τους ικανότητα, το θάρρος και την υπακοή. Η ανατροφή των κοριτσιών μας εξασφάλιζε, ότι θα ήταν υγιείς και δυνατές για να κάνουν γερά μωρά. Δεν υπήρχε πια στη ζωή μας χώρος για αντικείμενα πολυτελείας, ούτε και  για τους τεχνίτες που τα κατασκεύαζαν.» Ο παππούς του Διηνέκη είχε τελειώσει την ιστορία του ήσυχα, χωρίς να μπορεί ο εγγονός του να διαβάσει τις σκέψεις του… Ο Διηνέκης ήταν τώρα ενήλικας και στρατιώτης της Σπάρτης. Είχε ο ίδιος ολοκληρώσει την «Αγωγή». Ήξερε πολύ καλά πώς η Σπάρτη παρέμενε διαρκώς σε επαγρύπνηση υπό την απειλή των Ειλώτων. Και τώρα, ο γιός του θα ακολουθούσε τον ίδιο δρόμο και θα γινόταν στρατιώτης, για να προστατέψει την Σπάρτη στο μέλλον. Έμοιαζε πως η Σπάρτη ήταν ανέκαθεν μια πολεμική μηχανή, αλλά ο παππούς του Διηνέκη, του είχε αποδείξει πώς υπήρχαν στη Σπάρτη περισσότερα από τους στρατιώτες και τον πόλεμο…

τι έγραψε ο Παυσανίας για τον Αδείμαντο

  

Και η  καταστροφή στους Αιγός ποταμούς οι Αθηναίοι βέβαια, διαδίδουν ότι συνέβη όχι δίκαια. Γιατί ισχυρίζονται ότι προδόθηκαν με αντάλλαγμα χρήματα από τους στρατηγούς τους, που ήταν ο Τυδέας και ο Αδείμαντος, οι οποίοι πηραν πολλά δώρα από τον Λύσανδρο. Και σαν απόδειξη χρησιμοποιούν τα λόγια( το χρησμό) της Σίβυλλης:

« και τότε ο Δίας ο πανίσχυρος που από ψηλά βροντάει
θα ρίξει στους Αθηναίους συμφορές βαρυστέναχτες,
μάχη και σκληρό αγώνα στα πολεμικά πλοία
που θα χάνονται με μέσα δολερά, εξαιτίας της φαυλότητας των αρχηγών». .(Παυσανίας, Χ, 9-11)